با اجرای مقررات جدید در شبکه بانکی، صدور چک‌های رمزدار متوقف شده و چک تضمین‌شده به‌عنوان ابزار جایگزین برای انجام برخی پرداخت‌ها و معاملات مورد استفاده قرار می‌گیرد. این تغییر، فرآیند صدور و پذیرش چک‌های بانکی را به سمت استفاده گسترده‌تر از سامانه صیاد و ثبت الکترونیکی اطلاعات سوق می‌دهد.
بر اساس مقررات جدید، صدور چک رمزدار از امروز متوقف شده است و بانک‌ها در مواردی که پیش از این از چک رمزدار برای پرداخت‌های بانکی استفاده می‌کردند، چک تضمین‌شده صادر خواهند کرد. به این ترتیب، مشتریانی که برای انجام معاملات یا پرداخت‌های خود به این ابزار بانکی نیاز دارند، باید از سازوکار جدید استفاده کنند.
به گزارش توانگرنیوز، یکی از تفاوت‌های مهم در سازوکار جدید، ثبت اطلاعات چک تضمین‌شده در سامانه صیاد (پیچک) است. بر این اساس، اطلاعات چک در فرآیند صدور ثبت می‌شود و ذی‌نفع می‌تواند پیش از پذیرش آن، مشخصات چک و اصالت آن را استعلام کند.
این تغییر در شرایطی اجرایی شده است که چک‌های بانکی همچنان یکی از ابزارهای مورد استفاده در نقل‌وانتقالات مالی و انجام معاملات محسوب می‌شوند. ثبت اطلاعات در سامانه صیاد، امکان دسترسی به اطلاعات چک و بررسی آن را برای ذی‌نفع فراهم می‌کند و فرآیند پذیرش چک را به سازوکارهای الکترونیکی متصل می‌سازد.
چک تضمین‌شده چگونه جایگزین چک رمزدار می‌شود؟
چک رمزدار در سال‌های گذشته برای پرداخت‌هایی مورد استفاده قرار می‌گرفت که دریافت‌کننده نیاز داشت از اعتبار پرداخت اطمینان بیشتری داشته باشد. با توقف صدور این نوع چک، چک تضمین‌شده بانکی به‌عنوان ابزار جایگزین در نظر گرفته شده است.
در سازوکار جدید، اطلاعات چک تضمین‌شده در سامانه صیاد ثبت می‌شود و ذی‌نفع می‌تواند با استفاده از اطلاعات مربوط به چک، نسبت به استعلام آن اقدام کند. بنابراین، علاوه بر صدور چک از سوی بانک، اطلاعات آن نیز در یک سامانه متمرکز ثبت می‌شود تا امکان بررسی و تطبیق مشخصات برای ذی‌نفع وجود داشته باشد.
این تغییر به‌ویژه برای افرادی اهمیت دارد که در معاملات خود پیش از این دریافت چک رمزدار را به‌عنوان یکی از روش‌های پرداخت انتخاب می‌کردند و اکنون باید فرآیند جدید صدور و پذیرش چک تضمین‌شده را مدنظر قرار دهند.
تکلیف مشتریان بانک ملی چیست؟
مشتریان بانک ملی ایران که برای پرداخت‌ها و معاملات خود از چک رمزدار استفاده می‌کردند، از این پس باید چک تضمین‌شده را به‌عنوان ابزار جایگزین در نظر بگیرند.
صدور چک تضمین‌شده از طریق فرآیند ثبت اطلاعات در سامانه صیاد انجام می‌شود و ذی‌نفع نیز می‌تواند پیش از پذیرش چک، اطلاعات ثبت‌شده را استعلام و اصالت آن را بررسی کند.
از این منظر، مشتریان هنگام انجام معاملات باید توجه داشته باشند که تغییر ابزار پرداخت صرفاً به معنای تغییر عنوان چک نیست و فرآیند ثبت، استعلام و بررسی اطلاعات نیز در سازوکار جدید اهمیت دارد.
وضعیت چک‌های رمزدار صادرشده قبلی
بر اساس مقررات اعلام‌شده، توقف صدور چک رمزدار به معنای بی‌اعتبار شدن چک‌هایی نیست که پیش از اجرای این مقررات صادر شده‌اند.
از اول دی‌ماه ۱۴۰۵، پذیرش و واگذاری چک‌های رمزدار در سامانه چکاوک متوقف خواهد شد. همچنین چک‌های رمزدار صادرشده پیش از ۷ مهرماه ۱۴۰۵ مطابق ضوابط و مقررات اعلام‌شده، قابلیت وصول خواهند داشت.
بر این اساس، مشتریانی که در اختیارشان چک رمزدار صادرشده پیش از تاریخ مذکور قرار دارد، باید فرآیند وصول آن را بر اساس مقررات مربوط به این دسته از چک‌ها پیگیری کنند.
در مجموع، با توقف صدور چک رمزدار و جایگزینی چک تضمین‌شده، بخشی از فرآیندهای مرتبط با پرداخت‌های بانکی به سمت ثبت اطلاعات در سامانه صیاد، امکان استعلام و کنترل الکترونیکی مشخصات چک حرکت می‌کند؛ تغییری که مشتریان بانک‌ها، به‌ویژه استفاده‌کنندگان از چک‌های رمزدار، باید در معاملات و پرداخت‌های خود مورد توجه قرار دهند.
